سخنرانی های والاس تورنهیل و باگاشوف طبق قرار قبلی به صورت ویدئوکنفرانس زنده و مابقی سخنرانی ها به صورت حضوری انجام شد، در پایان نیز به تمامی شرکت کنندگان گواهی حضور در مراسم اعطا گردید.

معرفی سخنرانان (به ترتیب ارائه): والاس تورنهیل (کیهان شناسی جدید و بحران های فیزیک)، دکتر نرگس فتحعلیان (حلقه ها و شراره های تاج خورشید)، پرستو غزنوی (درخشندگی سطح گانیمد و پلاسمای مشتری)، کیارش دانش (شوک های الکترومغناطیسی در فضای میان ستاره ای)، سبا حفیظی (ارتباط فعالیت های خورشیدی و زلزله ها)، محمدرضا شفیع زاده (ساختار دولایه های پلاسما در مگنتوسفر زمین)، شیرین زندیان (جو سیاره ای)، باگاشوف (جریان های بیرکلند اطراف منظومه شمسی)

برای توضیحات بیش تر درباره سخنرانان و موضوعات مطرح شده اینجا را کلیک کنید.

عوامل اجرایی:

فربد دشتی و پوریا شیخی (مدیران اجرایی)

حنانه امین پور – بیتا باغانی – محمد پهلوانی – فاطمه فامینی نژاد (اعضای کمیته اجرایی)

زهرا شفیع زاده (عکاس)

قابل توجه کلیه شرکت کنندگان، در صورت تمایل نسبت به تماس با سخنرانان برای طرح پرسش یا همکاری با ایشان و یا در اختیار داشتن فایل های ارائه درخواست خود را با ما در میان بگذارید.

در صورتی که مایل به همکاری پژوهشی با گروه آذرخش پارسی هستید می توانید از طریق منوی “ارتباط با ما” و ارسال ایمیل با ما در تماس باشید.

نشست پلاسما اخترفیزیک

نشست پلاسما اخترفیزیک

نشست پلاسما اخترفیزیک

نشست پلاسما اخترفیزیک

نشست پلاسما اخترفیزیک

نشست پلاسما اخترفیزیک

والاس تورنهیل

دکتر نرگس فتحعلیان

دکتر نرگس فتحعلیان

کیارش دانش

کیارش دانش

سبا حفیظی

سبا حفیظی

محمدرضا شفیع زاده

محمدرضا شفیع زاده

شیرین زندیان

شیرین زندیان

باگاشوف

پوریا شیخی

نشست اخترفیزیک پلاسما

مباحث مربوط در این نشست علمی در حوزه تاثیرها و کاربردهای فیزیک پلاسما در نجوم می باشد و مخاطبین می توانند پس از هر ارائه با موضوعات پژوهشی جدیدی در حوزه نجوم آشنا شده و در آینده با مشاوره گروه آذرخش پارسی آن را ادامه دهند.

همچنین شرکت در این نشست فرصتی برای عضویت رایگان در گروه پژوهشی آذرخش پارسی خواهد بود که علاقه مندان طی آن در بازه زمانی یک ساله در صورت موفقیت در انجام یک طرح پژوهشی و َشنایی با روش تحقیق و مقاله نویسی به عنوان عضو پیوسته در این گروه انتخاب می گردند.

حضور در این نشست برای عموم علاقه مندان آزاد است.

ثبت نام در نشست پلاسما اخترفیزیک

معرفی سخنرانان و موضوعات ارائه شده در نشست:

والاس تورنهیل

والاس تورنهیل از موسسین پروژه آذرخش است، و دارای مدارک تحصیلات تکمیلی هم در فیزیک و هم در مهندسی برق الکترونیک از دانشگاه کانبرای استرالیا است، زمینه پژوهشی وی درباره نقش الکترومغناطیس و پلاسما در اخترفیزیک و همچنین درباره جریان شناسی مدل های علمی در فلسفه علم است، تورنهیل عضو پیوسته انجمن IEEE است و مقالات متعددی در زمینه پلاسما اخترفیزیک در ژورنال های IEEE به چاپ رسانده است، تورنهیل در این نشست درباره معرفی مدل های جدید غیراستاندارد در کیهان شناسی و بحران ها و چالش های پیش روی فیزیک توضیح می دهد. لازم به ذکر است تورنهیل دارنده مدال طلای آکادمی علوم Telesio-Galilei و همچنین برنده جایزه فلسفه علم NPA Sagnac در دانشگاه مریلند امریکا می باشد.

ارائه این سخنرانی به زبان انگلیسی و به صورت ویدئوکنفرانس زنده خواهد بود.

ایگنه باگاشوف

ایگنه باگاشوف، پژوهشگر فیزیک نظری در زمینه QCD در پژوهشکده مشترک انرژی و تحقیقات هسته ای SOSNY دانشگاه مینسک بلاروس می باشد که در زمینه اخترفیزیک هم مطالعات و پژوهش هایی انجام داده است، فعالیت های وی در حوزه اخترفیزیک بیش تر در زمینه نقش جریان های بیرکلند در فضای میان سیاره ای و فضای اطراف منظومه شمسی بوده است که ارائه ایشان در این نشست هم به همین موضوع اختصاص دارد.

جریان های بیرکلند از ساختارهای پلاسما هستند که در فیزیک خورشید یا انفجارهای ابرنواختری مشاهده شده است، مطالب مرتبط با این جریان ها را می توانید از طریق جست و جو در همین سایت نیز دنبال کنید. جریان های بیرکلند در فضای اطراف منظومه شمسی در صورت مشاهده می توانند پاسخگوی بسیاری از سوالات ما در زمینه فیزیک بین ستاره ای و منظومه شمسی باشد.

ارائه این سخنرانی به زبان انگلیسی و به صورت ویدئوکنفرانس زنده خواهد بود.

دکتر نرگس فتحعلیان

دکتر نرگس فتحعلیان، عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور و دانش آموخته دانشگاه های مرکز تحصیلات تکمیلی زنجان و صنعتی شریف در رشته فیزیک و اخترفیزیک است، زمینه پژوهشی ایشان در زمینه فیزیک خورشید است و مقالات ایشان در زمینه فیزیک تاج خورشید در ژورنال ها و کنفرانس های مختلف به چاپ رسیده است. موضوع ارائه ایشان در این نشست حلقه ها و شراره های تاج خورشیدی خواهد بود، تاج خورشید به عنوان آخرین لایه جو خورشید شناخته می شود و پدیده های حلقه ها و شراره های خورشید مربوط به این ناحیه می شود، این دو پدیده از موضوعات مورد بحث و چالش برانگیز در زمینه فیزیک خورشید است.

محمدرضا شفیع زاده

محمدرضا شفیع زاده، دانش آموخته دانشگاه زنجان در رشته فیزیک با موضوع پژوهشی در زمینه مگنتوسفر زمین با راهنمایی دکتر عابدینی و مشاوره دکتر مایکل کلاریژ است، او از موسسین گروه پژوهشی آذرخش پارسی و برنده جایزه اسکولارشیپ سال ۲۰۱۵ پروژه آذرخش در آریزونای امریکا می باشد. از وی مقالاتی در زمینه نقش فیزیک پلاسما در ساختار سیارک ها و علوم سیاره ای و همچنین نقش آزمایشگاه های پلاسما در شبیه سازی های اخترفیزیک در کنفرانس های داخلی و بین المللی وجود دارد. موضوع ارائه وی در این نشست ساختار دولایه های پلاسما در مگنتوسفر زمین است.

مگنتوسفر یا مغناطوکره فضای تحت تاثیر میدان مغناطیسی زمین گفته می شود که بیش ترین تاثیر پذیری را از بادهای خورشیدی دارد، ساختار مغناطوکره از زمان کشف آن تا کنون مورد بررسی های مختلفی قرار گرفته است، بنا بر داده های ماهواره های موجود در مغناطوکره یکی از ساختارهایی که برای آن می توان تصور کرد، ساختار دولایه های پلاسما است، ما قبلا درباره این ساختار در این سایت توضیحاتی داده بودیم، با این حال در این ارائه مغناطوکره، ساختار دولایه پلاسما و داده ای ماهواره ای از ابتدا معرفی خواهند شد.

شیرین زندیان

شیرین زندیان، دانش آموخته هواشناسی با موضوع پژوهشی “اثرات رعد و برق و بی هنجاری های یون سپهری” با راهنمایی دکتر جغتایی از دانشگاه یزد است، دارای سابقه پژوهشی در زمینه زمان سنجی ستارگان متغیر گرفتی و ارائه مقاله در این زمینه در ژورنال بین المللی، ارائه مقاله در زمینه اثرات رعد و برق در سمپوزیوم بین المللی دینامیک و تابش جوی روسیه و کنفرانس بین المللی ژئوفیزیک ایران است، همچنین وی در حال حاضر در طرح پژوهشی فوتومتری از یکی از کهکشان های اقماری آندرومدا با مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات ایران IPM، همکاری دارد. وی در این نشست با موضوع جو سیارات دیگر ارائه خواهد داشت، نکته حائز اهمیت آن است که فیزیک پلاسما نقش موثری در فیزیک جو دارد و در توضیح اتمسفر لحاظ می گردد.

سبا حفیظی

سبا حفیظی، سمینار درسی خود را در رشته زلزله شناسی موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران با موضوع ارتباط بین فعالیت های خورشیدی و زلزله های زمین با راهنمایی دکتر فتاحی (ریاست مرکز سن یابی موسسه ژئوفیزیک و پژوهشگر دانشگاه آکسفورد) ارائه داده است، زمینه پژوهشی وی در زلزله شناسی سن یابی است، اما دارای سابقه پژوهشی در زمینه علوم سیاره ای به خصوص در زمینه سیارک ها و دنباله دارها می باشد، وی مترچم کتاب “دنباله دارهای الکتریکی” است که مربوط به یکی از مدل های نوین درباره دنباله دارها است، او در این نشست با موضوع سمینار تحقیقاتی خود در دانشگاه ارائه خواهد داشت.

با توجه به صدمات مالی و جانی زمین لرزه ها، دانشمندان همواره در پی راهی برای پیش بینی این رویداد طبیعی و کاهش صدمات ناشی از آن بوده اند. اما هیچ یک از روشهای پیش بینی به طور کامل و بدون نقص قادر به پیش بینی نبوده اند، چرا که زلزله امری به واقع پیچیده است. پس از تلاشهای ناموفق در پیش بینی، دانشمندان چندین عامل را به عنوان پیش نشانگر زلزله در نظر گرفتند که با مانیتور آنها بتوانند از آنها به عنوان یک زنگ خطر برای وقوع زلزله ی احتمالی استفاده کنند. در این ارائه قصد داریم با تکیه بر مطالعات علمی گزارشی بر رصد فعالیتهای خورشیدی و ارتباط آن با زمین لرزه ها ارائه کنیم. و به این سوال پاسخ دهیم که آیا فعالیتهای خورشیدی میتوانند به عنوان یک پیشنشانگر مورد مطالعه قرار بگیرند؟

کیارش دانش

کیارش دانش، دانش آموخته فیزیک از دانشگاه مازندران است، وی تحقیقات خود در زمینه پلاسما اخترفیزیک را در زمینه اخترفیزیک ستاره ای، تولد ستارگان و ستارگان نارس آغاز کرده است، او مترجم کتاب پلاسمای اخترفیزیکی است، این کتاب از رفرنس های درسی دانشگاه مری کوئن لندن محسوب می گردد که سال گذشته توسط انتشارات رمز به چاپ رسید، وی در این نشست با موضوع شوک های الکترومغناطیسی در فضای بین ستاره ای ارائه خواهد داشت.

فضای میان‌ستاره‌ای توسط پدیده‌های مختلفی آشفته می‌شود که انفجارهای ابرنواختری تنها یک نمونه از آنها هستند. در این انفجارها، با افزایش فشار، ناحیه‌ی آشفته شده گسترش پیدا کرده و اگر گسترش آن از یک حد مشخص فراتر رود، یک جبهه‌ی شوک شکل می‌گیرد که هدایت کننده‌ی آن گسترش فشار خواهد بود؛ به جریان‌های ورودی به این جبهه‌ی شوک، شوک یا موج شوک گفته می‌شود. بنابراین می‌توان گفت که خود شوک، یک اختلال یا آشفتگی غیرقابل بازگشت، برپایه‌ی فشار و دینامیک شاره‌ها است.

پرستو غزنوی

پرستو غزنوی، از جمله معدود دانشجویانی است که در رشته زمین شناسی ایران طرح پژوهشی خود را در دانشگاه تهران با موضوع شخانه ها و شهاب سنگ ها با همکاری اساتیدی از سازمان فضایی سوئد و مرکز مطالعات و آموزش علوم زمین فرانسه می گذراند. موضوع ارائه وی در این نشست درخشندگی سطحی گانیمد و پلاسمای مشتری خواهد بود.

مشتری به دلیل فعالیت های الکترومغناطیسی زیاد خود تاثیر گذاری زیادی روی قمرهای نزدیک خود به خصوص اقماری گالیله ای دارد، به عنوان مثال تاثیر آن بر روی قمر آیو پیش تر معرفی و مورد بررسی قرار گرفته است که مطالبی از آن در همین سایت نیز قابل مشاهده است، اما این ارائه به درخشندگی های جالب توجه سطح گانیمد اختصاص دارد که می تواند گفت شاید تحت تاثیر پلاسمای مشتری باشد.

تصویر بالا نشان دهنده تنها قسمتی از عکس های Cassini گرفته شده با کیفیت بالا از ماه زحل با نام Enceladus است و در ۱۶ فوریه سال ۲۰۰۵ گرفته شده است.

دانشمندان تیم Cassini می گویند که این تصویر نشان دهنده تعداد بی شماری از گسل ها، شکستگی ها، چین خوردگی ها و دهانه هایی است که سیاره شناسی را جالب کرده است.

این قسمت که در بالا نشان داده شده است نشان دهنده چیزی است که دانشمندان تیم Cassini آن را کمربند وسیعی از درز های در هم تنیده و پیچیده می نامند.

برای سیاره شناسان زمان زیادی طول نکشید تا این پدیده های پیچیده سطحی را درز بنامند. چه چیز دیگری می توانند باشند؟ ابزار سنتی زمین شناسی به مقدار زیادی محدود به مشاهدات صورت گرفته بر روی زمین است. اگرچه زمین ویژگی های زمین شناسی زیادی را در کل منظومه خورشیدی به نمایش می گذارد اما پدیده های مشاهده شده در سیارات دیگر به دلیل تفاوت زیاد هرگز در کتاب های تئوریک یافت نمی شود.

زمین شناسی سنتی در واقع فرآیند تشکیل دهنده ای که آثار آن را می توان در اعماق فضا دید را نادیده گرفته است. تخلیه های الکتریکی کامل ترین  مستقیم ترین توضیح را در مورد الگوهای مشاهده شده بر روی Enceladus ارایه می دهند.

برای سال ها، آن هایی که با نظریه جهان الکتریکی موافق بودند به دنبال مقایسه سیستماتیک کتاب های زمین شناسی و آثار تخلیه الکتریکی بوده اند. آن ها باور دارند که شواهد موجود در صورتی که ما به تصاویر با دید نقادانه نگاه کنیم کافی هستند. کمان های الکتریکی سطوح را آن چنان حفاری می کند که قابل مقایسه با هیچ کدام از پدیده های دیگر زمین شناسی نیست. شکاف های حاصل از قوس های الکتریکی هیچ گونه مدرکی دال بر اثر قوس ندارند گویا یک چنگال از آسمان آمده و آن شکاف را حفر کرده است.

قوس های الکتریکی می توانند شکاف هایی مانند طناب های در هم تنیده (مانند طرح های Lichtenberg) ایجاد کنند بدین صورت که فیلامنت های مواج بدون تاثیر گرفتن از قوس قبلی بر روی سطح حرکت میکنند و شکاف ها و درز های سطحی بدون نیاز به حرکت جانبی سطح (که عامل اصلی در تشکیل درز های عادی است) تشکیل می شود. آیا تصویر بالا نشان دهنده جابجایی جانبی است؟ آیا درز های مشاهده در آزمایشگاه یا در هر مکان دیگری بر روی زمین الگویی مانند آنچه بر روی Enceladus مشاهده می شود دارند؟

همانگونه که توسط John Dyer نشان داده شده است، کمان های الکتریکی می توانند مشابه این الگو ها را تشکیل دهند. بنابراین منصفانه است که این سوال مطرح شود که: آیا کمان ها الکتریکی می توانند عامل پدیده های سطحی دیده شده بر روی Enceladus باشند؟

برای درک بهتر از این موضوع این لینک (سایت John Dyre) را مشاهده کنید.

ترجمه: پرستو غزنوی

Electric Scars on Enceladus – Translator: Parastou Ghaznavi

هرگونه استفاده از این اثر با ذکر نام “بخش فارسی پروژه آذرخش” امکان پذیر است.

دهانه Aorounga (آئورونگا) عکس سه بعدی که در بالا آمده بیش از ۱۹ مایل(۳۱ کیلومتر) قطر دارد که در بیابان صحرا نیز تنها مورد دهانه با این ساختار نیست این تصویر سه بعدی حاصل مرکز علوم فضایی و سیاره شناسی دانشگاه نیو برونسویک کانادا است که توسط دکتر کارلوس روبرتو به دست آمده، مختصات این دهانه N19’ ۶’E 19’۱۵’ است، در حالیکه برای ساختار دهانه Kebira (کبیرا) در لیبی نیز می توانیم چنین مختصاتی را بیاوریم: N24’ ۳۰’ E25’۰’. همان طور که می بینید هر دو دهانه در یک ناحیه و در زمینی نامنظم واقع شده اند، که شباهت زیادی به سطح مریخ دارند (به Google map  مراجعه شود.) از دیگر شکل های مشابه این دهانه ها ، دهانه Oasis است، که در جهت کمی مایل به غرب دهانه Kebira در تصویرماهواره می توان آن را مشاهده کرد.

یکی از جالب ترین رویدادها در Aorounga، شیارهای موازی غیر عادی و شیارهایی است که به خوبی از میان چشم انداز های اطراف و از خود دهانه عبور می کند. والاس تورنهیل و دیگر طرفداران  مدل الکتریکی اینطور بیان می کنند که این پدیده یکی از رایج ترین شواهد قوس های الکتریکی بر بدنه های صخره ای در منظومه شمسی به شمار می رود. شیارهای عمیق و پرتگاه های دالبری شکل مانند زخم جراحی برجا مانده از قوس الکتریکی مشاهده شده در ویژگی های مریخ طبق مدل الکتریکی است. همچنین الگوی دهانه بسیار شبیه به “پایه ستون های دهانه ای” روی مریخ است که توسط مدارگردهای ناسا مشاهده شده است، حتی نمونه های بیش تری از آن ها به صورت طبقه طبقه در دهانه های مریخ یافت می شود. مثالی از فضاپیمای نقشه بردار سراسر مریخ نیز در زیر مشاهده می شود:

مثالی از Mars Global Survey

مطبوعات با استناد به گزارشی از دانشگاه بوستون Kebira را جزو ساختارهای چند میلیون ساله لیست کرده اند. اما، آیا درباره این نمونه صادق است؟ آیا بمباران الکتریکی شدید که توسط جامعه علمی پذیرفته شده در سن ظاهری تاثیر دارد؟

یکی از روش های رایج سن سنجی ،بویسله ی اندازه گیری نرخ ایزوتوپ های عناصر خاص است. برای مثال اورانیوم ۲۳۵ با نیمه عمر۷۰۰ میلیون سال به سرب ۲۰۷ تبدیل می شود و این به این معناست که وقتی سنگ برای اولین بار تشکیل شد، شامل مقدار معینی از اورانیوم۲۳۵ و هر ۷۰۰ میلیون سال یکبار نصف مقدار اورانیوم ۲۳۵ مصرف شده و به سرب ۲۰۷ تبدیل می شود.

تخمین سن نمونه های معدنی بسته به اینکه آن نمونه از زمانیکه برای اولین بار شکل گرفته است تا امروز چقدر عمر کرده اگر از رادیواکتیویته یا انفجار یا گرما یا الکتریسیته تاثیر گرفته باشد، هرگونه اندازه گیری عمر آن نادرست خواهد بود.

از این رو اگر چند میلیارد ژول تخلیه ی الکتریکی برای حفر دهانه به قطر ۱۹ مایل کافی باشد و به زمین ضربه بزند، پالس های اشعه ی ایکس و گاما میزان خرابی نسبت ایزوتوپی را به شدت تغییر می دهد و شایه عناصر جدیدی را در صخره ها شکل می دهد.

به این دلیل و دلایل دیگر اینطور میشود استنباط کرد که می توانیم بگوییم Kebira  ودهانه های اطرافش شاید باقی مانده های رویداد های الکتریکی بوده اند. آن هم زمان هایی قبل از آنکه زمین شناسان تصور کنند.

استفان اسمیت

مترجم: پرستو غزنوی

پانوشت: دهانه کبیرا از جمله دهانه های معروف و جنجال برانگیز بین زمین شناسان است که مشکوک به دهانه برخوردی شهاب سنگی بود، ولی اصالت شهاب سنگی بودن آن مردود شد و در حال حاضر عامل ایجاد آن و سن آن ناشناخته مانده است، دهانه های دیگری نیز مشابه کبیرا چنین وضعیتی دارند.

دهانه آئورونگا در حال حاضر جزو ساختارهای برخوردی یا اخترداغ فهرست بندی شده است، ولی در مدل الکتریکی ایجاد آن بر اثر قوس عارضه های الکتریکی شناخته می شود.

Aorounga Crater , Translator: Parastou Ghaznavi

هرگونه استفاده و یا بازنشر این اثر با ذکر نام “بخش فارسی پروژه آذرخش” امکان پذیر است.

هنوز دلیل رعد وبرق در فوران آتشفشان بطور کامل مشخص نیست . در گذشته زمین شناسان اینطور می پنداشتند که علت این واقعه همانند توفان تندری (توفان همراه با آذرخش و صاعقه ) است.

ذرات ریز در جریان های آشفته هوا به یکدیگر ساییده شده، نسبت به ذرات کوچکتر که سریعتر حرکت می کنند بار مخالف می گیرند.

این دو گروه از ذرات در ناحیه های جدا از هم انباشته شده و ولتاژهای متفاوت بین آنها باعث تولید صاعقه می شود. اما این تنها فرضیه ای است که توسط نظریه یا شواهد قابل اثبات نیست. این موضوع یکی از معما های رایچ در میان زمین شناسان وهواشناسان است.

اکتشافات جدید باعث عمیق تر شدن راز صاعقه در فوران آتشفشان شده است. به تازگی گزارشی در مورد پدیده الکتریکی در فوران کوه ” آگوستین” در آلاسکا منتشر شده است.

در وبسایت چنین نوشته شده است :

“رعد و برق در زمان فوران آنشفشان به این دلیل است که خاکستر و دیگر مواد فورانی به شدت باردار هستند. اگرچه پدیده صاعقه درابرهای خاکستر آتشفشانی در بالای آتشفشان پدیده ای شناخته شده است.اما محققین به تازگی دریافتند که اولین فاز صاعقه در محل دهانه آتشفشان دقیقا در زمان شروع فوران رخ می دهد”.

به عبارت دیگر، صاعقه قبل از پدیده باردار شدن ذرات به دلیل سایش رخ می دهد.

یکی از محققین این فاز صاعقه را این گونه توصیف می کند:

ممکن است جرقه های بزرگ از محل دهانه به سمت بالا در داخل ستون خاکستر در حال تشکیل حرکت کنند. در حقیقت صاعقه در محل دهانه تشکیل می شودو به سمت بالا در داخل توده خاکستر پرتابی حرکت می کند.

ذرات باردار شده به نظریه های الکتریکی بسیار نزدیک تر است. آن ها فعالیت الکتریکی را نتیجه یک میدان الکتریکی موجود می دانند که توسط واسط هادی کوچک مدار شده است. مشاهدات صورت گرفته شواهدی را در حمایت از نظریه پردازان الکتریکی نشان می دهد که میدان الکتریکی زمین یک محیط غیر قابل اجتناب برای آتشفشان ها وصاعقه های آتشفشانی است.

همانگونه که توسط دانشمندان علم پلاسما “آنتونی پرات” توضیخ داده شده است ، ماگما یک پلاسمای هادی است . حرکت سریع ماگا باعث کوتاه شدن مدار میدان الکتریکی که ماگما از داخل آن عبور می کند می شود.

پس کشف قوس الکتریکی در طول ستون خاکستر فورانی موضوعی عجیب نخواهد بود. اگر پارامترهای مختلف در این زمینه قابل اندازه گیری بود، می توان انتظر داشت که کمان هایی که جریان های زیرزمینی را به جریان های یونوسفر متصل می کنند را پیدا کرد.

توضیح عکس:

Photograph taken from a helicopter by M.L. Coombs; courtesy of AVO/USGS.

مترجم: پرستو غزنوی

اگر علاقه مند به این مبحث هستید مطالعه این متن نیز از دست ندهید.

Alaskan Volcano Spit Lightning

translator: Parastou Ghaznavi

متن های ما را با ذکر نام “بخش فارسی پروژه بین المللی آذرخش” استفاده کنید

۱٫ عضویت بخش فارسی پروژه آذرخش در انجمن منجمین بدون مرز، از این به بعد اخبار و گزارشات سمینار ها یا نمایشگاه های ما در سایت انجمن منجمین بدون مرز نیز منتشر خواهد شد.

۲٫ معرفی اعضای ناپیوسته حدید گروه که فصل بهار به مجموعه ما اضافه شدند:

پریا ابوحمزه، سامان حیدرآبادی، مرتضی خامدی، مهران سور و مونا شجاعی

۳٫ برگزاری روز جهانی نجوم در شهر های تهران و ساری با مدیریت پریا ابوحمزه و فرشته معماریان در تهران و کیارش دانش در ساری

۴٫ برگزاری سمینار “معرفی مدل کیهان شناسی پلاسما و شبیه سازی های اخترفیزیک در آزمایشگاه های پلاسما” در دانشگاه تبریز توسط محمدرضا شفیع زاده، به کوشش فاطمه طهماسبی

۵٫ برگزاری سمینار “معرفی مدل کیهان شناسی پلاسما و جهان الکتریکی” در دانشگاه کردستان توسط فرزین حسینی

۶٫ برنامه گذر سیاره عطارد از مقابل خورشید توسط محمدجواد شاه حسینی و مرتضی خامدی از رصدخانه دانشگاه زنجان، مهران سور از همدان و فرزین حسینی از کردستان

۷٫ انتشار دو متن ترجمه پرستو غزنوی در نشریات آوای زمین (گروه زمین شناسی دانشگاه تهران) و ژورنال تخصصی زمین و معدن (سازمان زمین شناسی ایران)

۸٫ انتشار ترجمه های تصاویر روز و فیلم های مستند بخش مرکزی

گزارش فصل بهار سال ۹۵ را دانلود کنید.

۱٫ راه اندازی کانال تلگرام و صفحه اینستاگرام بخش فارسی پروژه آذرخش توسط یکی از سرپرست های مجموعه، فرزین حسینی

۲٫ ارائه با موضوعات مرتبط در درس سمینار مقطع کارشناسی ارشد فیزیک نجوم دانشگاه زنجان با موضوعات اثر EDM و سیارک ها توسط محمدرضا شفیع زاده و ساختار الکتریکی کهکشان ها توسط مائده درویش.

۳٫ ارائه سه مقاله عمومی با موضوعات سیاهچاله توسط فرزین حسینی، سیاره ایکس توسط فاطمه طهماسبی و انتشار در سایت مجموعه و انتشار مقاله پرستو غزنوی با موضوع صاعقه های آتشفشانی در نشریه دانشجویی آوای زمین گروه زمین شناسی دانشگاه تهران.

۴٫ پذیرش مقاله عضو پیوسته بخش فارسی، کیارش دانش، برای هفتمین کنفرانس فیزیک دانشگاه پیام نور درباره پیداش ستارگان نارس در مناطق HII ابرهای مولکولی.

۵٫ انتخاب عضو ناپیوسته گروه، فاطمه طهماسبی، به عنوان عضو شورای مرکزی انجمن نجوم آیاز تبریز

۶٫ انتشار ترجمه تصاویر روز سایت بخش مرکزی پروژه و ارائه فیلم های مستند علمی با زیرنویس فارسی

۷٫ پیگیری و اقدام جهت چاپ کتاب “راهنمای ضروری جهان الکتریکی” به کوشش سبا حفیظی و مساعدت دکتر حمیدرضا یوسفی.

گزارش کامل ارسالی را از اینجا دانلود کنید.

مقاله پرستو غزنوی از اعضای ناپیوسته بخش فارسی پروژه آذرخش در نشریه “آوای زمین” انجمن علمی زمین شناسی دانشگاه تهران به چاپ رسید، این مقاله پژوهشی به زبان ساده در زمینه آذرخش ها و زلزله و مخصوصا آذرخش های آتشفشانی مناسب برای دانشجویان مقطع کارشناسی رشته های فیزیک و یا زمین شناسی می باشد.

این مقاله به بررسی ارتباط بین جریان الکتریکی تلوریک زمین و آتشفشان ها و در نهایت آذرخش های آتشفشانی می پردازد.

قسمت هایی از مقاله:

وقوع صاعقه در اتمسفر یک پدیده آشنا است، اما صاعقه های زیر زمینی چطور؟

پدیده الکتریکی صاعقه جزو پدیده های کمتر شناخته شده است. بهترین توضیح برای این پدیده ­به این صورت است که گردش بخار آب در میان ابرها به بالا و پایین را که همان جریان همرفت می نامند، مسبب اصلی ایجاد آن باشد، آب به وسیله خورشید گرم می شود. این بخار آب به سمت بالا در جایی که ابرها تجمع می یابند حرکت می کند. تشکیل ابرها همچنان ادامه می یابد تا در نهایت سرد شده وبه اندازه کافی متراکم شود و به حالت مایع برگردد. جاذبه زمین آنها را به سمت پایین کشیده واین چرخه تکرار میشود.

براساس گفته دانشمندان، قطرات آب در طی جریان همرفت تمایل به برخورد با یکدیگر دارند، در اثر این برخوردها بارهای الکتریکی از هم جدا شده و الکترون ها در بخش پایینی ابر جمع می شوند. قطرات آبی که الکترون های خود را از دست داده و به حرکت به سمت بالا ادامه می دهند، آنها بار مثبت را به سمت بالای ابر می برند.

وجود ناحیه های با بار متفاوت باعث ایجاد میدان الکتریکی می گردد، قدرت این میدان الکتریکی بستگی به مقدار بارهای موجود در ابرها دارد. حتی گاهی این میدان ها می توانند به قدری قوی باشند که باعث شوند تا در سطح زمین سبب رانش الکترون ها شده و یک ناحیه با بار مثبت به وجود آید. وجود هوا به عنوان یک گذرگاه رسانا می تواند آغازگر یک آذرخش باشد که در نهایت به سمت زمینی که بار مثبت آن رو به افزایش است به صورت ضربه برخورد می کند.

این فرایند به همین ترتیب نیز می تواند صاعقه های آتشفشانی را توضیح دهد. بیشتر سیاره شناسان نیز دلیل مشابهی برای صاعقه های آتشفشانی در نظر می گیرند، اما هیچ مدرک آزمایشگاهی برای اثبات این نظریه ارائه نشده است.

شما می توانید کل مقاله را از اینجا دانلود کنید.

یکی از مدل های جدید و جالب درباره ماه، مبحث تاثیرپذیری ماه از نیروهای الکترومغناطیسی و به خصوص الکتریکی می باشد، ترجمه این متن توسط فرزین حسینی یکی از سرپرستان بخش فارسی و پرستو غزنوی از اعضای ناپیوسته این مجموعه آماده گردیده است، که منبع اصلی آن در انتها قید شده است.

بشر از ابتدامشاهدات شگفت انگیزی به ماه داشته است. احتمالا اجداد ما درباره سرچشمه و اثرات آن تعمق می کردند.

برای بیش از هزارسال گزارش هایی در مورد پدیده های مربوط به ماه وجود داشته که از یک جسم آسمانی مرده و راکد انتظار آن نمی رفت. توضیحات عجیبی که گوناگونی تابندگی ابرهای قرمزوسبز یا فوران ناگهانی زبانه های زرد و فلاش های شدید نوری را توصیف میکنند. همچنین مشاهداتی با نظریه های  معمول سازگار نیست.

زیرا گمان میشود که ماه گرمای خود را بیش از میلیون ها سال پیش در فضا تمام کرده است و هیچ میدان مغناطیسی قابل بحثی دراین سطح ندارد.  درنتیجه منجمان و اخترفیزیکدانان درمورد پدیده های ماه به عنوان یک شی ناپایدار صرف نظر کردند. از آنجا که بسیاری از مشاهدات به جای استفاده از شواهد و تصاویر اخیر از طریق استنباط های  شخصی سرچشمه می گرفت ، گفته می شد که این وقایع و پدیده ها ساختگی یا غیر قابل اعتماد هستند. با این حال، برخی به طور جدی  در تلاش برای مرتبط کردن داستان های تاریخی با برخورد های فیزیکی بودند:

“این یک ماه درخشان جدید بود و بر طبق معمول در این فاز شاخ هایش به سمت شرق بود؛ ناگهان شاخ بالایی به دو شاخ تقسیم شد. از وسط این جدایی یک مشعل شعله ور برخاست و خارج شد و در یک فضای قابل  توجه آتش و گرما و ذغال و  جرقه قرار گرفت. دراین زمان ماه بهم پیچید، آن طور در اضطراب و از زبان کسی که آن را با چشم خودش دیده بود و برای من تعریف کرد، ماه مثل یک مار زخمی می تپید! و بعد از آن در شکل مناسبش قرار گرفت. این پدیده بارها تکرار شده، شعله ها بطور تصادفی در شکل های متنوع و پیچیده ای ظاهر شده و بعد به حالت عادی خود برگشته اند. بعد از این تحولات ماه از یک شاخ به شاخ دیگر، در تمام مدت این پدیده ها، در طرف سیاه آن ثبت شده است.” (جک.ب.هارتانگ(۱۹۷۶). ” Was the Formation of a 20-km Diameter Impact Crater on the Moon Observed on June 18, 1178?” Meteoritics 11:187-194).

شهاب سنگ ها یکی از نظریات برای پدیدار شدن و ناپدید شدن ناگهانی درخشش های ماه هستند، اگرچه فرضیه ی هارتانگ با شک و تردید همراه است.

تصور دیگر این است که تابش های ماه از خود این قمر سرچشمه نمی گیرند. این منطقی است که فرض کنیم شرایط نامطلوب می تواند به تصورات اشتباهی منجر شود. اتمسفر زمین برای تصاویر تلسکوپ های زمینی دردسر ساز است، بنابراین ممکن است برخی اختلالات شکستی یا بازتابی در داده های گرفته شده ما از ماه وارد شود. اگر رصد ها در شرایط بحرانی انجام شوند،  وضوح تجهیزات یا میزان دید می تواند جزء عوامل موثری در مشاهدات باشند.

از آنجا که گفته میشود برخی از TLP ها مانند یک شمع، مدام روشن و خاموش می شوند، محققان اظهار می کنند که ماه دارای اندوخته ای از گاز است که در زیر سطح آن به دام افتاده اند. در ماه لرزه ها و لغزش های خاک ممکن است باعث از هم گسیختگی حفره ها شود و به گاز اجازه ی خروج به صورت ستون های مه آلود در مقابل نور خورشید را می دهد.

اکثر این زبانه ها در لبه های دریاهای ماه قرار گرفته اند که زمین شناسان بر این باور هستند که مناطق آتشفشانی قدیمی هستند. در تصویر پایین صفحه یکی از تصاویر TLPها است که در “دریای بخارها” قرار گرفته است. ساختار “اینا”(Ina structure) ناحیه ای دیگری است که در آن تصور می شود انفجارات گازی رخ می دهد، اما مدل های استاندارد عمر این قسمت را بیش از ۳ میلیون سال تخمین می زنند، بنابراین تاثیر آن روی مشاهدات جدیدتر با شک همراه است.

این نقطه روشن ممکن است شما را یاد نقاط روشن روی سطح سرس بندازد…

ماه – به نقطه روشن روی سطح آن توجه کنید

این باعث به وجود آمدن سوالی می شود که خواهد پرسید آیا این پدیده های گذرا روی ماه واقعی هستند. سوال توسط تفکیک های آماری اخیر که شامل شواهدی برای آن ها و گزارش های معتبری بود جواب داده شد. چه توضیحی برای ظاهر آن ها ممکن است وجود داشته باشد؟

یک نظریه که نزدیک ترین احتمال را ارایه می دهد مربوط به شارژ و دشارژ الکتروستاتیک مواد روی سطح است. شارژ تماسی ذرات یا شناوری الکتروستاتیکی گرد و غبار نزدیک ماه ممکن است نمایان شوند و از سیاره ی ما قابل رویت شوند. برخی ویژگی های سطح ماه به نظر می رسد خراش های الکتریکی هستند تا اصابت های شدید که در گذشته رخ داده است، بنابراین نیروهای الکترودینامیکی باقی مانده ممکن است در محیط اطراف ماه تا به حال منتظر مانده باشند- به ویژه از آن زمان که مدار ماه وارد و خارج غلاف بارداری می شود که از زمین سرچشمه می گیرد.

برای مطالعه ی بیشتر از رالف جورجنس در مورد تعامل های الکتریکی بین ماه و دیگر اجرام سیاره ای در گذشته می توان به پایگاه Kronia.com  مراجعه کرد.

نوشته شده توسط استفان اسمیت

منبع متن اصلی:

https://www.thunderbolts.info/tpod/2007/arch07/071221lunarphenomena.htm

تصاویر زیر توسط محمدجواد شاه حسینی از کرج انداخته شده است.

خسوف مهر ماه ۹۴ – محمدجواد شاه حسینی

خسوف مهر ماه ۹۴ – محمدجواد شاه حسینی